तलब नपाएपछि राजदूतले गरे पद त्याग

<p><b>एजेन्सी | </b>महिनौंदेखि तलब नपाएको भन्दै चीनका लागि अफगानिस्तानका राजदूत जाविद अहमद कइमले पद त्याग गरेका छन् । उनले गत साता पद त्याग गरेको बताइएको छ । अफगानिस्तानको नेतृत्व तालिवानले लिएपछि जाविद अहमद कइमका साथै बेइजिङस्थित अफगान कुटनीतिज्ञ तथा अन्य कर्मचारीले तलब पाएका छैनन् ।<br></p><p>कइमले सोमबार ट्वीटरमा एउटा हस्तान्तरणपत्र पोस्ट गरेका थिए जुन पत्र १ जनवरीमा लेखिएको हो । कइमले सो पत्रमा उल्लेख गरेअनुसार दूतावासका कयौं कुटनीतिज्ञ यसअघि नै फर्किसकेका छन् । गत वर्ष अगस्टदेखि आफूले तलब नपाएको पनि उनले जनाएका छन् ।</p><p>‘धेरै कारण छन्, निजी पनि र पेशागत पनि, तर म यहाँ तिनलाई उल्लेख गर्न चाहन्न,’ उनले लेखेका छन् । चीनको सीमाको एउटा सानो हिस्सा अफगानिस्तानसँग जोडिएको छ । अगस्ट महिनामा तालिवान सत्तामा आएपछि चीनले अफगानिस्तानका लागि मानवीय सहायता पटक पटक उपलब्ध गराउँदै आएको छ ।</p><p>कइमले लेखेका छन्, ‘मैले कयौं पटक फोनमा कुरा गरिसकेको छु, म २ जनवरीदेखि राजदूत पद छाड्दैछु । परिस्थिति र बाध्यतालाई हेर्ने हो भने अफिसमा कहिले आउन पाउँछु भन्ने प्रस्ट छैन । त्यसैले म हस्तान्तरण पत्र पोस्ट गरिरहेको छु ताकि बेइजिङस्थित अफगानिस्तान दूतावासमा कुनै जटिलता बिना अर्को राजदूत आउन सकोस् ।’</p><p>जुम कलमा उपलब्ध हुन्छु</p><p>उनका अनुसार बेइजिङमा अफगान मिशनलाई राजनीतिक, आर्थिक, सांस्कृतिक, शैक्षणिक, व्यापार, सैन्य र प्रशासनिक इकाईमा विभाजन गरेर काम हुँदै आएको थियो । सबै विभागका लागि दूतावासमा अलग अलग कोठा रहेको पनि उनले उल्लेख गरेका छन् ।</p><p>उनले लेखेका छन्, ‘यसअघि भएका काम कारवाहीका सम्पूर्ण दस्तावेज कार्यालयमै छन्, यस अतिरिक्त हालै के भयो र अब के हुनुपर्छ भन्ने विषयसँग सम्बन्धित दस्तावेज पनि दूतावासमै छन् । यसका बाबजुद पनि केही अन्योल भएमा म जुम कलमा उपलब्ध हुनेछु ।’</p><p>इस्लामिक रिपब्लिक अफ अफगानिस्तानले जुन कुटनीतिज्ञलाई बेइजिङस्थित दूतावासमा नियुक्त गरेको थियो, उनीहरु १५ अगस्ट २०२१ पछि नै यहाँ बस्न नचाहेको पनि उनले उल्लेख गरेका छन् । तीमध्ये कयौंले यसअघि नै चीन छाडेर गएको पनि उनले जनाएका छन् । नयाँ राजदूत बेइजिङ आउँदा दूतावासमा कोही कुटनीतिज्ञ नहुने पनि उनले उल्लेख गरेका छन् ।</p><p>एक लाख डलर र पाँच कार</p><p>कइमका अनुसार ६ महिना यता दूतावासका कर्मचारीले तलब पाएका छैनन् । ‘यस क्रममा हामीले आर्थिक संकट सुल्झाउनका लागि एउटा कमिटी बनाएका थियौं । बैंकमा हामीसँग बस्न र अन्य खर्चका लागि पैसा थियो । हामीले त्यही पैसालाई त्यतिबेला उपयोग ग¥यौं,’ उनले लेखेका छन्, ‘हामीले कर्मचारीलाई तलब दिन सकिरहेका थिएनौं तर केही पैसा दिएर उनीहरुलाई खर्च चलाउन मद्दत गर्दै आएका थियौं ।’</p><p>१ जनवरी मिति उल्लेख गरिएको पत्रमा उनले लेखेका छन्, ‘आज करिब एक लाख डलर खातामा बचेको छ, केही अन्य खातामा पनि पैसा छ । म छुट्टै एउटा सूची पठाउँदै छु जसमा खाताका सम्पूर्ण विवरण हुनेछन् । दूतावासमा पाँच कार छन्, सबै कार मुख्य भवनको अगाडि पार्किङमा छन् । कारका चाबी कार्यालयमै छन् । यीमध्ये दुई कार पूराना छन्, जसलाई मर्मत गर्न आवश्यक छ ।’</p><p>चीनले ग-यो प्रशंसा</p><p>कइमले अगाडि लेखेका छन्, ‘मैले स्थानीय कर्मचारीको तलब भुक्तान यसै महिना २२ जनवरीसम्मको गरिदिएको छु र उनीहरुको काम अब सकिएको छ ।’ नयाँ राजदूत आउँदा दूतावासमा कोही त होस् भनेर आफूले रिसेप्सनमा शिओ ली नामकी एक कर्मचारीलाई कायम राखिएको पनि उनले जनाएका छन् । आफूले दूतावासको कार्यालय र घरहरुमा ताला लगाइदिएको जनाउँदै उनले रिसेप्सनमात्र खुला रहेको प्रस्ट पारेका छन् । त्यहाँ लगाइएका तालाका चाबी आफूले बेइजिङस्थित कतारको दूतावासमा आफूले बुझाएको पनि उनले जानकारी दिएका छन् ।=</p><p>चिनियाँ विदेशमन्त्रालयलाई पनि आफूले यसबारे जानकारी दिएको उनले पत्रमा उल्लेख गरेका छन् । रोयटर्स समाचार एजेन्सीका अनुसार अफगानिस्तानको विदेश मन्त्रालयले भने यसबारे कुनै प्रतिक्रिया जनाएको छैन । तर मंगलबार चिनियाँ विदेश मन्त्रालयले आयोजना गरेको दैनिक प्रेस ब्रिफिङमा भने जाविद अहमद कइमले निजी कारणले चीन छाडेको जनाइएको थियो ।</p><p>चिनियाँ विदेशमन्त्रालयका प्रवक्ता वाङ्ग वेनबिनले भने, ‘हामी कइमको प्रयासलाई प्रशंसा गर्दछौं कि उहाँले आफ्नो कार्यकालमा दुई देशबीचको सम्बन्धलाई सुदृढ तुल्याउनुभयो । चीन हमेशा अफगानिस्तानसँग सुमधुर सम्बन्ध राख्नुपर्ने पक्षमा छ ।’</p><p>दिल्लीमा पनि अफगान दूतावासको अवस्था नाजुक</p><p>भारतको अंग्रेजी अखबार द हिन्दूमा १८ डिसेम्बरमा एउटा रिपोर्ट प्रकाशित भएको थियो जसमा अफगानिस्तानमा तालिवान आएपछि दिल्लीस्थित अफगान दूतावास आर्थिक संकटमा परेको र यहाँका राजदूत नै अन्योलमा रहेको उल्लेख थियो ।</p><p>फरीद मानुन्दजई गत वर्षको सुरुवातमा अफगानिस्तानको राजदूत बनेर नयाँ दिल्ली आएका थिए । नयाँ दिल्लीस्थित अफगान दूतावासमा हाल २० कुटनीतिज्ञ छन् । तर आर्थिक दुरावस्थाकै कारण दूतावासमा भारतीय कर्मचारीको संख्यामा भने कटौती गरिएको छ ।</p><p>राजदूत मानुन्दजईले भारतमा आउन चाहने अफगान नागरिकलाई प्रवेशाज्ञा नदिएको भन्दै भारतप्रति पनि असन्तुष्टि जनाएका थिए । ‘अफगानिस्तानका जनता मुस्किल अवस्थामा भारतले सहयोग गर्नेछ भन्ने आशामा छन्,’ उनले द हिन्दु अखबारसँग भनेका थिए, ‘विश्वका ७० मुलुकमा अफगान मिशन छ, तीमध्ये कुनैले पनि काबुलबाट सहयोग पाएका छैनन् ।’</p>