कैलाश राईको यात्रा: मिष्टर नेपालदेखी माछा पालन सम्म

<p><b>चिसाङ शेर्पा/पुस ११, खोटाङ । </b>लामिडाडाँ गाउँपालिका कुभिण्डे दुईका कैलाश राईको सपना लाहुरे हुने थियो । लाहुरे हुने, शरहमा घर बनाउने अनि, विवाह गरेर श्रीमतीलाई सुखसयलमा राख्ने । तर, उनको त्यो सपना कहिल्यै पुरा भएन ।&nbsp;<br></p><p>फलत: उनी लाहुरे हैन ब्यवसायिक माछा पालक बने । आफ्ना बाउबाजे लाहुरे भन्दै आएको परम्पराको बिडो थाम्नबाट चुके ।&nbsp;&nbsp;</p><p>खोटाङ कुभिण्डे गाउँको रत्नराज्य लक्ष्मी उच्च माविबाट प्रारम्भिक शिक्षा शुरु गरेका राईले सोही गाउँपालिकाको वडा नं. ६ हांैचुरबाट २०५९ सालमा प्रबेशिका परिक्षा पास गरेका हुन् । धरानस्थित महेन्द्रदय उच्च माविमा उच्च शिक्षा अध्ययन गर्दागर्दै लाहुरे भिड्नका लागि कैलाशले कलेजको पढाईलाई समेत पुर्णबिराम लगाए ।</p><p><img src="http://sajhasabal.com/uploads/posts/02b06aade5cadb65fc03bdd2288098341514293404.jpg" style="width: 800px;"><br></p><p>राजधानीस्थित महाराजगंञ्जमा रहेको बुल्स ट्रेनिङ सेन्टरमा दुईवर्ष होस्टेल बसे, भरपुर लाहुरेको ट्रेनिङ गरे ननस्टप तीन पटक पोखरा पनि पुगे यद्यपी, आँखाको परिक्षणमा फेल भए । उनले भने, ‘शिक्षामा त पास भए तर, आई टेष्टमा सधै फालिए लाहुेर बन्ने सपना अधुरो रह्यो, लाहुरेप्रती बितृष्णा पैदा हुदै गयो ।’&nbsp;</p><p>लाहुरेको सपनाले कहिले छोडेन, संगैका साथीहरु लाहुरे बनेर जाँदा उहाँको मनमा चिसो पसिरहेको हुन्थ्यो । ४ वर्षको अवधिमा लाहुरे लाग्न उनले १२ लाख खर्च गरे तर, लाहुरे हुन सकेनन् । ठुलो धनराशी जानु अनि उद्धेश्य पुरा नहुनुले उहाँको मन थिरमा रहेन । के गर्ने, कसो गर्ने भनेर उनी बिरक्तिएर काठमाण्डौमा बरालिदै बसे ।&nbsp;</p><p>लाहुरेको चक्करमा हण्डर खाएका राईले २०६९ सालमा सगरमाथा अञ्चलबाट मिष्टर नेपाल ट्यालेन्ट शोमा भाग लिए । आफ्नो सौन्दर्यता प्रस्तुत गर्दै गए । त्यसमा पनि उनले फाईनलिष्टमा चित्त बुझाउनुप¥र्यो । मिष्टर नेपाल ट्यालेन्ट शोमा भाग लिएको वर्षदिनपछी उनले पुनः फेशन डिजाईन कोर्ष शुरु गरे ।&nbsp;</p><p>काठमाण्डौस्थित आईएस्सी कलेजमा भर्नागरी अध्ययन गरिरहेका राई फेशन डिजाईनरको सपना बोकेर हाल आफ्नै गाउ फर्केर व्यावसायिक रुपमा ७ किसिमका हाईब्रिड माछा पालन गरिहरेका छन् ।&nbsp;</p><p>लाहुरे, मिष्टर नेपाल, फेशन डिजाईनर पछि उनले, लामिडाडाँ गाउँपालिका २ कुभिण्डेमा ब्यवसायिक रुपमा ८ रोपनी जग्गामा कैलाश भिजन माछा फर्म शुरु गरेको हो । जिल्लाको हकमा ब्यवसायिक माछा पालक उनी पहिलो हो ।&nbsp;</p><p>मच्छेबिकास निर्देशनालय बालुजा माछापोखरीबाट प्राविधिक झिकाई जग्गा पहिचान तथा भौगोलिक बनावट अनुसार ४ वर्ष अगाडीबाट माछा पालन गरेका राईले हालसम्म तीन क्वीन्टल माछा ब्यापार गरिसकेका छन् । करीब १८ लाखको लगानाीमा थालनी गरिएको माछा फर्ममा ७ थरीका माछा रहेको छ ।&nbsp;</p><p>फर्ममा ग्रासकाफ, सिल्भर, ब्रिगेट, कमनक्राफ, जर्मन क्राफ, नइनी र रहुं नाम गरेका माछा रहेको छ । फर्मबाट उत्पादित माछा स्थानिय ऐसेलुखर्क बजार, दिक्तेल, जालपा, नुनथला लगायतमा विक्री हुने गर्दछ । कती त फर्ममै माछा खरीद गर्न आउने गरेका छन् ।&nbsp;</p><p>उनले भने, ‘पानीका मुहान, माछाका खानेकुराहरु बाह्य स्थानबाट सप्लाई गर्न नपर्ने स्थानिय स्तरका अर्गानिक खाने कुरा भएका र जयरामघाटमा पक्की पुल सञ्चालन भए पश्चात बजारको माग बढ्दै गएको छ ।’</p><p>जिन्दगीमा धेरै कुरामा धोका खाएका उनले माछा व्यवसायबाट जिल्लामा संमृद्ध बन्ने बताएका छन् । बजार माग बढ्दै गएकाले गत फागुनबाट १ लाख माछाको भुर्रा लगाएको राईले बताउनुभयो ।&nbsp; &nbsp;</p><div><br></div>