खोज

एजेन्सी | भारतको ओडिसा राज्यको भुवनेश्वरस्थित कालिङ्गा इन्स्टिट्युट अफ इन्डस्ट्रियल टेक्नोलोजी (केआईआईटी) विश्वविद्यालयमा इन्जिनियरिङ अध्ययनरत २० वर्षीया नेपाली विद्यार्थी प्रकृति लम्सालको शङ्कास्पद मृत्युपछि नेपालमा सडकदेखि संसदसम्म तातिएको छ भने भारतमा पनि यो विषय निकै चर्किएको छ ।

खासगरी लम्सालको शव भेटिएपछि भएको प्रदर्शनका क्रममा विश्वविद्यालय प्रशासनले गरेको व्यवहारले यो घटना दुई देशबीचको सम्बन्धमै खलल पार्ने अवस्था आएको थियो । र, व्यापक कूटनीतिक दबाबपछि विश्वविद्यालय प्रशासन माफी माग्न बाध्य भएको थियो । नेपाली विद्यार्थीमाथि दुर्व्यवहार गर्ने विश्वविद्यालयका प्रोफेसरहरूले समेत नेपालसँग माफी माग्दै भिडियोहरू जारी गरेका छन् ।

मृत्युको करिब दुई घण्टाअघि मात्र उनले बुटवलस्थित आफ्नी आमासँग फोनमा कुरा गर्दै कलेज फेस्टमा भाग लिएर कोठामा फर्केपछि बेलुका फोन गर्ने वाचा गरेकी थिइन् । तर, दुई घण्टा पछि उनको परिवारले कलेज प्रशासनको अर्को फोन पायो, जसमा उनीहरुलाई तत्काल भुवनेश्वर आउन अनुरोध गरिएको थियो ।

बुटवल निवासी प्रकृतिलाई उनका परिवार र साथीहरूले मेधावी र होनहार छात्राको रूपमा चिन्थे । उनी विद्यालयमा उत्कृष्ट विद्यार्थी थिइन् र भविष्यमा आईटी क्षेत्रमै करिअर बनाउने सपना देख्थिन् । उनी स्वभावले अन्तर्मुखी थिइन् र सजिलै आफ्ना कुरा व्यक्त गर्दिनथिन् ।

प्रकृतिले आफ्ना दुई दाजुभाइसँगै सन् २०२२–२३ शैक्षिकसत्रमा केआईआईटीमा भर्ना लिएकी थिइन् । उनी कम्प्युटर साइन्स अध्ययन गरिरहेकी थिइन्, जहाँ उनका भाइ अनुरोध पनि सँगै थिए भने अर्का भाइ सिद्धान्त सिग्देल मेकानिकल इन्जिनियरिङ विभागमा थिए ।

परिवारका अनुसार प्रकृतिले आफूलाई दुर्व्यवहार गरिरहेको आरोप लगाएको २१ वर्षीय लखनऊ निवासी विद्यार्थीबारे कलेज प्रशासनलाई गुनासो गरेकी थिइन् । तर, कलेजले आवश्यक कारबाही नगरी सामान्य काउन्सिलिङमा सीमित राखेको बताइएको छ । ती युवा र प्रकृतिबीच भएको कुराकानीका केही अडियो क्लिपहरू पनि सामाजिक सञ्जालमा भाइरल बनेका छन्, जसमा युवती रोएको सुनिन्छ ।

प्रारम्भिक अनुसन्धानका क्रममा कलेज प्रशासनले दुवै जना प्रेमसम्बन्धमा रहेको दाबी गरेको थियो, तर परिवारले त्यसलाई अस्वीकार गर्दै उनले मानसिक तनावका कारण आत्महत्या गर्नुपरेको बताएका छन् । हाल आरोपी पक्राउ परिसकेको छ ।

प्रकृतिका साथीका बुबा निशान कँडेलका अनुसार उनी सानैदेखि अन्तर्मुखी थिइन् । ‘उनी मेरी छोरीसँग धेरै नजिक थिइन् । उनले आफ्नो मानसिक तनावबारे बताए पनि कसैलाई नभन्न अनुरोध गरेकी रहिछन् । मलाई त उनको मृत्यु भएपछि मात्र यो सबै थाहा भयो,’ कँडेलले भारतीय सञ्चारमाध्यम इन्डियन एक्सप्रेससँग भनेका छन् ।

उनकै सहपाठीहरूले प्रकृतिलाई एक अनुशासित र मिहिनेती विद्यार्थीको रूपमा सम्झन्छन् । ‘हामी कक्षामा सधैँ भेट्थ्यौं, तर उनले के सहन गरिरहेकी थिइन्, त्यसबारे हामीलाई केही थाहा थिएन,’ एक साथीले भने।

उनका भाइ सिद्धान्त सिग्देलले प्रहरीसमक्ष उजुरी दिएका छन् । ‘हामी भिन्न शाखाका विद्यार्थी भएकाले प्रत्यक्ष सम्पर्क कम थियो, तर अनुरोधसँग कुरा गर्दा उनले प्रकृतिको अवस्थाबारे कहिल्यै केही बताइनन्,’ उनले भने।

प्रकृतिका परिवार, साथीहरू र नेपालका विद्यार्थीहरूले निष्पक्ष छानबिनको माग गरेका छन् । केआईआईटी विश्वविद्यालयको वेबसाइटअनुसार त्यहाँ भारतका विभिन्न स्थानबाट झण्डै ४० हजार विद्यार्थी अध्ययन गर्छन् भने ६५ देशका २ हजार अन्तर्राष्ट्रिय विद्यार्थीहरूमध्ये ४० प्रतिशत नेपालका छन् । उनीहरूले शैक्षिक संस्थाले विद्यार्थीहरूको सुरक्षामा गम्भीर ध्यान दिनुपर्ने र यस्ता घटनाहरू दोहोरिन नदिन कडा नीति अपनाउनुपर्ने माग गरेका छन् ।