खोज

पुस २९, काठमाडौँ । एजेन्सी । यदि तपाइले चिकित्सकको सल्लाहबिना कफ सिरप किन्दै हुनुहुन्छ भने यो ज्यानै लिने जोखिमयुक्त औषधि हो । यसको प्रयोग नेपालमा पनि हुने गरेको कारण सतर्कता अपनाउनुपर्ने देखिएको छ ।

धेरै मुनाफा कमाउने उदेश्यले कफ सिरपमा एथिलीन ग्लाइकोल र डायथिलीन ग्लाइकोल नामका लिक्विड केमिकल्स मिसावट गरिएको छ । भारतीय कफ सिरप पीएकै कारण पछिल्लो केहि महिनामा गामिविया र उज्बेकिस्तानका ८९ बच्चाको ज्यान गएको छ । भारतमा समेत यो औषधिको प्रयोगले  अलग-अलग स्थानमा ७३ जनाको मृत्यु भएको छ । 

विश्व स्वास्थ्य संगठन 'WHO' ले भारतीय औषधि कफ सिरप प्रयोगलाई लिएर चेतावनी दिएको अवस्था छ । WHO ले आफ्नो अनुसन्धानमा दुवै कफ सिरप AMBRONOL र Doc-1 Max लाई असुरक्षित ठहर गरेको छ । जसको प्रयोगले बच्चामा गम्भीर समस्या वा मृत्यको जोखिम रहेको बताएको छ । उज्बेकिस्तानस्थित हेल्थ मिनिस्ट्रीले १९ जना बच्चाको मृत्युलाई लिएर गत २९ डिसेम्बर २०२२ मा प्रेस बक्तव्य जारी गरेको थियो । जसमा बच्चाको मृत्युलाई लिएर दुई कारण बताइएको थियो । 

पहिलो कारण – बच्चालाई बढी औषधिको मात्रा दिईयो ।

दोश्रो कारण- कफ सिरपमा बिषालु एथिलीन ग्लाइकोल छ ।

उक्त प्रेस बक्तव्यमा सबै बच्चालाई डाक्टरको सल्लाह बमोजिम औषधि दिएको कारण बच्चाहरुको ज्यान गएको बताइएको थियो । तर बच्चाका अभिभावकहरुले फार्मेसी विक्रेताहरुको सलाहमा Doc-1 Max सिरपको प्रयोग गलत तरिकाले एंटी कोल्डको रुपमा प्रयोग गरे । यसै कारण कफ सिरप प्रयोग गर्ने बच्चाहरुको अवस्था गम्भीर भयो र १९ जनाको मृत्यु भयो । 

अनुसन्धानकर्ताहरुको अनुसार Doc-1 Max सिरपमा एथिलीन ग्लाइकोल मिसाइएको हुन्छ । एथिलीन ग्लाइकोल विषालु पदार्थ हो । एक किलोग्राममा १ वा २ मिलिलिटर मात्र एथिलीन ग्लाइकोल मिसाउँदा पनि यसले मानिसको मृत्यु गराउँछ । जसको सेवनले बिरामीलाई उल्टी हुने, बेहोश बन्ने, ऐठन हुने, मुटु सम्बन्धि समस्या र मृगौला फेलसम्मको खतरा हुन्छ । 

गत अक्टोबरमा WHO ले खोकीको औषधिमा चार नमुना एथिलीन ग्लाइकोल र डायथिलीन ग्लाइकोलको उपस्थिति बिषालु पदार्थको रूपमा चित्रित गरेको थियो । एथिलीन ग्लाइकोल एक रंगहीन र गंधहीन अल्कोहलिक कम्पाउन्ड हो, जसको सेवनले ज्यान जान सक्छ ।