पढ्न करिब 5 मिनेट लाग्छ
<p><b>मङ्सिर ५, काठमाडौँ | </b>बैंकहरुमा लगानीयोग्य रकम थुप्रिएसँगै र उद्यमी व्यवसायीहरु व्यवसायमा ह्रास आएका कारण लगानी गर्न डराएका कारण बैंकहरुले क्रमिक रुपमा कर्जाको व्याजदर घटाउन थालेका छन् ।<br></p><p>बैंकहरुले ५९ खर्ब १९ अर्ब निक्षेप संकलन गर्दा कर्जामा लगानी भने ४९ खर्ब ८७ अर्ब मात्र पु¥याउन सकेका छन् । सीडी रेसियो ८१ प्रतिशतको आसपासमा रहे पछि बैंकहरु कर्जामा लगानी गर्न व्याजदर घटाउन लागि परेका हुन् ।</p><p>बैंकहरुको व्याजदर महँगो भएका कारण उद्योग धन्दा फस्टाउन नसकेका कारण कर्जा व्याजदर एकल अंकमा झार्नुपर्ने दबाब उद्यमी व्यवसायीहरुको परेका कारणले पनि बैंकहरुले व्याजदर घटाउन थालेका हुन् ।</p><p>गतवर्षसम्म बैंकहरुमा तरलताको अभाव भएपछि बैंकहरुले कर्जाको व्याजदर बढाएका थिए । तर गत साउनबाट निरन्तर रुपमा अधिक तरलता भएपछि बैंकहरुमा व्याजदर घटाउने दबाब पर्दै गएको थियो । नेपाल बैंकर्स संघको कार्टेलिङ्गजस्तै रहेको बैंक व्याजदर निर्धारण बैंकहरुले नै गर्न पाउने व्यवस्था भएपछि भदौ यता बैंकहरुको ब्याजदर क्रमिक रुपमा घटिरहेको छ ।</p><p>गत भदौसम्म समग्र बैंकहरुले मुद्दतिमा दिने औसत व्याजदर १०.३२५ प्रतिशत रहेकोमा मंसिरका लागि निर्धारण गरिएको औसत व्याजदर ९.६६ प्रतिशतमा झरेको छ । बैंकहरुले सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार असोजमा वाणिज्य बैंकको औसत ब्याजदर १०.२६ प्रतिशत रहेको थियो । कात्तिकमा भने ९.९६ प्रतिशत थियो।</p><p>क्रमिक रुपमा घटिरहेको व्याजदर पुसमा अझ लगानी योग्य रकम अधिक हुने हुँदा व्याजदर घट्ने प्रक्षेपण गरिएको छ ।</p><p>अहिले सञ्चालनमा रहेका २० ओटा वाणिज्य बैंकहरुमध्ये मुद्दतिमा सवैभन्दा वढी व्याज नेपाल एसबिआइ बैंकले दिंदैछ भने सवैभन्दा कम व्याज एनआइसी एसियाले दिनेछ ।</p><p>व्यक्तिगत निक्षेपमा नेपाल एसबीआइ बैंकले १०.६०३ प्रतिशत दिने घोषणा गर्दा एनआइसी एसिया बैंकले भने ८.९६८ प्रतिशत दिने तय भएको छ ।</p><p>संस्थागत निक्षेपमा भने एनआइसीले ६.९६८ र नेपाल एसबिआइले ८.६०३ प्रतिशत दिनेछ । एसबीआइ बैंकसँगै माछापुच्छ्रे बैंक र हिमालयन बैंकले पनि व्यक्तिगत मुद्दति निक्षेपमा अधिकतम १०.६०३ प्रतिशत नै ब्याजदर दिने घोषणा गरेको छ ।</p><p>कात्तिकको तुलनामा मंसिरमा व्याजदर स्थिर राख्ने बैंकहरुमा नेपाल बैंक, सिटिजन्स बैंक, सिद्धार्थ बैंक, लक्ष्मी सनराइज बैंक, कुमारी बैंक र प्राइम कमर्सियल बैंक रहेका छन् ।</p><p>नयाँ ब्याजदर अनुसार १४ ओटा वाणिज्य बैंकहरुले मंसिर महिनाका लागि निक्षेपको ब्याजदरमा परिमार्जन गरेका छन् । सार्वजनिक गरिएको विवरण अनुसार माछापुच्छे बैंकले मात्र व्याजदर बढाएको छ ।</p><p>१३ ओटा बैंकले भने व्याजदर घटाएको छ । माछापुच्छ्रे बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपमा ०.६१३ र संस्थागतमा १.११३ प्रतिशत व्याजदर बढाएको छ ।</p><p>कात्तिकको तुलनामा मंसिरमा व्यक्तिगत मुद्दति निक्षेपको ब्याजदर ०.३३१ प्रतिशतले घटेर औसत ९.६३२ प्रतिशतमा झरेको छ। त्यसैगरी, संस्थागत मुद्दति निक्षेपको अधिकतम औसत ब्याजदर ७.५४६ प्रतिशतमा झरेको छ ।</p><p>एनआइसी एशिया बैंकले व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ८.९६ प्रतिशत र संस्थागततर्फ ६.९६ प्रतिशत कायम गर्दै कात्तिकको तुलनामा २.०३५ प्रतिशत व्याज घटाएको छ ।</p><p>स्टायन्डर्ड चाटर्ड बैंकले व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ८.९७ प्रतिशत र संस्थागततर्फ अधिकतम ५.२५ प्रतिशत ब्याजदर निर्धारण गरेको छ। उसले ०.२५ प्रतिशत घटाएको हो ।</p><p>यसैंगरी एभरेष्ट बैंकले यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ९ प्रतिशत र संस्थागत तर्फ ७ प्रतिशतसम्म ब्याजदर निर्धारण गरेको छ। एभरेस्टले औसतमा ०.२२ प्रतिशतले ब्याजदर घटाएरको हो ।</p><p>त्यस्तै प्रभु बैंक, सानिमा बैंक र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकहरुले पनि व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ९ प्रतिशत र संस्थागततर्फ ७ प्रतिशत ब्याजदर निर्धारण गरेका छन्। यी तीन बैंकले समान रुपमा ०.२२४ प्रतिशत व्याज दर घटाएका हुन् ।</p><p>नबिल बैंकले व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ९.१ प्रतिशत र संस्थागततर्फ ७.१ प्रतिशत बनाएको छ । नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंकले व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ ९.५१ प्रतिशत र संस्थागततर्फ ७.५१ प्रतिशत ब्याजदर निर्धारण गरेको छ।</p><p>कृषि विकास बैंकले भने व्यक्तिगत ९.५१२ र संस्थागत ७.५१२ प्रतिशत कायम गरेको छ ।</p><p>ग्लोबल आइएमइले व्यक्तिगत र संस्थागत क्रमशः ९.६ र ७.६ प्रतिशत कायम गरेको छ । एनएमबीले भने ९.७६ व्यक्तिगत र संस्थागत ७.७६ प्रतिशत बनाएको छ ।</p><p>प्राइम कमर्सियल बैंक, कुमारी बैंक, लक्ष्मी सनराइन, सिटिजन्स र सिद्धार्थ बैंकले मुद्दति निक्षेपको ब्याजदर स्थिर नै राखेका छन्। उनीहरुले पनि व्यक्तिगत र संस्थागतमा व्याजदरमा २ प्रतिशत फरक राखेका छन् ।</p><p>प्राइम कमर्सियल बैंकले व्यक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम १०.२५ प्रतिशत, कुमारी बैंकले व्याक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम १०.०१ प्रतिशत, लक्ष्मी सनराइन बैंकले व्याक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम १० प्रतिशत ब्याजदर निर्धारण गरेका छन् ।</p><p>त्यस्तै सिटिजन्स बैंकले व्याक्तिगत मुद्दतितर्फ अधिकतम ९.९५ प्रतिशत र संस्थागत तर्फ अधिकतम ७.९५ प्रतिशत कात्तिकको दरलाई मंसिरमा पनि निरन्तरता दिएका छन्।</p><p>ब्याजदर धेरै घटाउने बैंकमा एनआईसी एशिया बैंक रहेको छ । बैंकले व्यक्तिगत निक्षेपमा ८.९७ प्रतिशत र संस्थागत निक्षेपमा ६.९७ प्रतिशत ब्याज कायम गरेको छ । बैंकको अघिल्लो महिनाको लागि यो ब्याजदर क्रमश ११ प्रतिशत र ९ प्रतिशत थियो ।</p><p>एनआईसी पछि ब्याजदर धेरै घटाउनेमा एनएमबि बैंक, नबिल बैंक, नेपाल इन्भेस्टमेन्ट मेगा बैंक, राष्ट्रिय बाणिज्य बैंक लगायत रहेका छन् ।</p><p>बैंकमा पर्याप्त लगानीयोग्य रकम बढ्दै गएपछि बैंकले ब्याजदर घटाउँदै लगेका छन् । बचतको ब्याजदर घटेपछि कर्जाको ब्याजदर पनि घट्ने हुन्छ । बचतको ब्याजदर बढ्दा बैंकको लागत बढ्ने हुँदा आधारदर (बेसरेट) पनि बढ्न गइ कर्जाको ब्याजदर बढ्न जान्छ । बचतको ब्याजदर घट्दा लागत पनि घट्ने हुनाले बैंकको आधार दर घट्न गई कर्जाको ब्याजदर पनि घट्ने हुन्छ ।</p><p>बैंकले आधार दरमा केही प्रतिशत प्रिमियम थपेर कर्जाको ब्याजदर तोक्ने गर्छन् । मंसिरको लागि प्रकाशित ब्याजदर अनुसार केही बैंकहरूले आधार दरमा अधिकतम ३ प्रतिशतसम्म प्रिमियम थपेर कर्जा दिने भएका छन्। अहिले एनआइसी एशिया, सिटिजन्स, एभरेष्ट, राष्ट्रिय वाणिज्य, सानिमा, नेपाल एसबीआई बैंकले अधिकतम प्रिमियम दर ५ प्रतिशतभन्दा कम तोकेका छन्। एनआइसी एशिया बैंकको अधिकतम प्रिमियम दर सबैभन्दा कम अर्थात ३ प्रतिशत निर्धारण गरेको छ ।</p><p>बैंकहरूको अधिकतम प्रिमियम दर सरदर ३ प्रतिशतसम्म घट्दा आधारदर पनि क्रमशः घट्दै गएको छ।</p><p>क्रमिक रूपमा घट्दै गएको कर्जाको ब्याजदर आगामी पुसमा थप घट्ने अनुमान गरिएको छ।</p><p>सञ्चालनमा रहेका २० वाणिज्य बैंकमध्ये सबैभन्दा कम आधार दर स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको छ। यसको क्रमशः ८.४२ र ८.७० प्रतिशत छ। एकल अंकमा आधार दर रहनेमा ९ वटा बैंक छन्। उक्त दुईबाहेक क्रमशः नेपाल बैंकको ९.१९, सिद्धार्थको ९.५३, नबिलको ९.५८, एभरेस्टको ९.७०, सानिमाको ९.७५, एनएमबीको ९.८५ र नेपाल इन्भेस्टमेन्ट मेगाको ९.९९ प्रतिशत आधार दर कायम रहेको छ। यसबाहेकका ११ बैंकको आधार दर भने दोहोरो अंकमा अर्थात् १० प्रतिशतदेखि ११ प्रतिशतको बीचमा छन्।</p><p>बैंकको जति कम आधार दर हुन्छ त्यसको ब्याजदर प्रायः कम हुने भएकाले ती बैंक ग्राहकको छनोटमा पर्छन् ।</p>

