खोज

दान बहादुर बुढा, कात्तिक २०, मुगु / कार्तिक महिना शुरु भएसंगै हिउ पर्ने क्रम शुरु भएपछि मुगु जिल्लाको उच्चक्षेत्रमा रहेका मुगु गाँउ र डोल्फु गाँउमा बसोबास गर्ने स्थानियहरु जाडो छल्न बेसी तिर झर्न थालेपछि यी गाँउ सुनसान हुन थालेका छन ।

मुगु जिल्लाको मुगु गाविस स्थित मुगु गाँउ र डोल्फु गाविसमा रहेको डोल्फु गाँउका जनताहरु हरेक बर्षमा ६ महिना बेसी र ६ महिना गाँउमा बस्ने गर्दछन । सो क्षेत्रका स्थानियहरु मध्य आर्थीक सम्पन्नताका आधारमा जाडो छल्न देशका विभिन्न जिल्लामा अस्थायी बसोबास गर्न झर्ने गरेको पाईन्छ ।

मुख्य गरि यिनीहरु परिवार सहित जिल्ला सदरमुकाम गमगढी,जुम्ला खलन्गा,बाँके,सुर्खेत र काठमाडौ जाने गर्दछन भने कम आर्थीक स्थिती भएकाहरु गाँउबाट २ घण्टा तल रहेको सिरानी चौरमा झर्ने गर्दछन र टाढा गएका आफन्त गाँउलेहरुका वस्तुभाउ पनि यिनै गाँउलेहरुले हेरचाह गरि दिने गर्दछन ।

उसो त यी दुई गाँउका मात्र हाईन जिल्लाका उच्च स्थानमा रहेका अन्य बस्तिहरुका सर्वसाधरणहरु पनि यो सिजनमा वेशी झर्ने गर्दछन । यती फरक हो की यी दुई गाँउ बाहेकका अन्य बस्तिका स्थानियहरुका लेख र औल गरी दुवै ठाँउका घर जग्गा हुने भएकाले गर्मीमा लेख र हिउदमा बेशी झर्ने गर्दछन भने यी मुगाल र डोल्फालका भने बेशीमा निस्चित स्थान नहुने भएकाले जाडो छल्न आफनो अनुकुल अनुसार देशका विभिन्न ठाँउहरुमा झर्ने गर्दछन ।

मुख्य गरेर यो सिजनमा मुगु र डोल्फु गाँउका अलाभा ताल्चा, कालै, जोगीलेख, ढुमाललेख, गिलाह, पुरुमुरु, बन्जाह, जडेपानी, जवलधारा, लुई, थार्प, तमाथीतुम, जिल्लाका उच्च स्थानमा रहेका २ दर्जन बढी गाँउका स्थानियहरु बेशी झर्ने गर्दछन ।

चैत महिनाबाट बेसीमा गर्मी बढने भएकाले जाडो बढे संगै बेसी झरेका मुगालहरु एकै चोटी फेरी चैत तिर घर फर्कन्छन । मुगु र डोल्फु गाँउबाट बाल बच्चा सहित परिवारै बेसी झर्न क्रम शुरु भएसंगै सिंगो यी गाँउहरु खाली हुदै गएका छन । चितै गाँउका स्थानिय सोनाम तामाङ्कले भने जाडो छल्न परिवारहरुलाई तातो हुने क्षेत्रमा राखेर यी ६ महिनामा प्राय मुगालहरु व्यापारमा लाग्ने र बैशाखमा देखि हिमालमा बहुमुल्य बुटी यार्सागुम्वा संकलन गर्ने र चिनको नाग्चे लाग्ना नाका खुल्ने भएकाले व्यापार गर्न मुगु गाँउमा जाने बताउ छन ।

पुरै गाँउ नै बेसी झर्ने भएकाले मुगु गाँउमा रहेका सिमा प्रहरी चौकीका प्रहरीहरु पनि जाडो महिनाहरुमा जिल्ला सदरमुकाम गमगढीमा झर्ने गर्दै आएका छन । जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रहरी नायव उपरिक्षक सोम बहादुर थापाका अनुसार सिमा प्रहरी चौकी मुगुमा कार्यरत प्रहरीहरु मंसिरको दोसो्र सातामा कहि पुलु चौकी र केही जिल्लामा आउने छन ।

प्रहरी मात्र हाईन स्वास्थ्य चौकी,विद्यालय,भन्सार कार्यालय पनि बन्ध हुने गरेका छन । विद्यालयमा हिउदे विदा हुने भएपनि अन्य कार्यालयका कर्मचारीहरु भने जिल्ला सदरमुकाममा रहेका आफना मुल कार्यालयहरुमा फाल्गुण महिनासम्म काजमा बस्ने गदै आएका छन ।