खोज

कात्तिक ४, काठमाडौँ | तिहार आउन केही दिन बाँकी छ । उज्यालोको यो पर्व देशभर हर्षोल्लासका साथ मनाइन्छ । हिन्दु धर्ममा यो पर्वको विशेष महत्त्व छ । मानिसहरू दीपावलीको तयारी धेरै दिन पहिले नै गर्न थाल्छन् । मानिसहरूले आफ्नो घर सफा र रङ्गहरूले सजाउँछन्। नयाँ लुगा, मिठाई र पटाका किनिन्छन् । दीपावली पर्वलाई लिएर साना बालबालिकादेखि वृद्ध वृद्धासम्मको विशेष उत्साह हुन्छ । दीपावलीको दिन घर–घरमा दीप बाल्ने गरिन्छ। तर एउटा यस्तो पनि ठाउँ छ जहाँ दीपावली मनाइँदैन । यहाँ दीपावलीको दिन मानिसहरू खुसीको सट्टा शोक गर्छन् ।

मानिसहरू दीपावलीमा शोक गर्छन्

दीपावलीको दिन पुरै भारत उज्यालोको यो पर्वमा उज्यालो हुन्छ, तर त्यहाँ उत्तर प्रदेशको मिर्जापुरमा एउटा गाउँ छ, जहाँ दीपावलीलाई शोक दिवसका रूपमा मनाइन्छ। यहाँ यस दिन कुनै पनि घरमा पूजा गरिँदैन, दियो बालिँदैन। अचम्मको कुरा के छ भने यो परम्परा वर्षौँदेखि चलिआएको छ ।

सयौँ वर्षको परम्परा

मिडिया रिपोर्टका अनुसार उत्तर प्रदेशको मिर्जापुरको मदिहान तहसीलको राजगढ क्षेत्रको अटारी गाउँमा दीपावलीलाई शोक दिनको रूपमा मनाइन्छ। यस गाउँबाहेक आसपासका मटिहानी, लालपुर, मिसुनपुर, खोरडिहलगायतका करिब आधा दर्जन गाउँमा दीपावली पर्वलाई शोक दिन मनाइन्छ। सबै गाउँमा बसोबास गर्ने चौहान समाजका करिब आठ हजार जनसङ्ख्याले सयौँ वर्षदेखि यो परम्परालाई पालना गर्दै आएका छन् । सयौँ वर्षदेखि चलिआएको यो परम्परालाई यहाँका जनताले पालना गर्दै आएका छन् ।

दीपावलीमा शोकको कारण

यी गाउँमा बसोबास गर्ने चौहान समुदायले आफूलाई अन्तिम हिन्दु सम्राट् पृथ्वीराज चौहानको सन्तान भएको दाबी गर्ने गरेको छ । यस्तो अवस्थामा दीपावलीको दिन मोहम्मद घोरीले सम्राट् पृथ्वीराज चौहानको हत्या गरेको मानिन्छ । यति मात्र होइन, गौरीले शवलाई गान्धरमा लगेर गाडेकी थिइन् । जसका कारण यस दिन मानिसहरू घरमा बत्ती बाल्दैनन् । यसै कारण समाजका मानिसहरूले दीपावली पर्वलाई शोक मनाउने गर्छन् । यहाँ दीपावलीको सट्टा देव दीपावली (एकादशी) को दिन मानिसहरूले खुसीसाथ पूजा अर्चना गरी घर–घरमा बत्ती बाल्छन्।