खोज

भदौ ८, जनकपुरधाम । सीताको जन्मसँग जोडिएको दूधमती नदीको उद्गमस्थल अतिक्रमित भएको छ । 

सो नदीको उद्गमस्थल क्षीरेश्वरनाथ नगरपालिका–५ मा नगरपालिकाले ठूलोपोखरी बनाएका कारण नदीको बहाव नै रोकिएको हो । 

त्यस्तै वडा नं ३ को पकडिया मुसहरी टोलका सम्भ्रान्त व्यक्तिले दुईवटा पोखरी बनाई नदीको आकार नै तीन किमी टाढासम्म अस्तित्वविहीन बनाएका छन् । 

दूधमती गरिमा संरक्षण अभियान र रवीन्द्र साह स्मृति प्रतिष्ठानको अभियानमा पत्रकार, साहित्यकार, शिक्षक र नागरिक समाजद्वारा उद्गमस्थलदेखि मटिहानीसम्म गरिएको पदयात्रा प्रतिवेदनले सो तथ्य उजागर गरेको हो । 

उद्गमस्थलदेखि मटिहानीसम्म करिब ३५ किमीमध्ये केही स्थानमा मात्र नदीको बहाव देखिने प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । 

सपही गाविसको गम्हरिया टोलमा नदीको आकार देखिए पनि दुई किमीसम्म बहाव छैन भने कुर्था पिडारी सिमानादेखि जनकपुर उपमहानगरपालिकाको २१ देखि २५ वडासम्मको देवपुर रुपैठासम्ममा नदीको जग्गा पनि अतिक्रमण भएको छ । 

प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्दै अभियानकर्ता भोगेन्द्रलाल कर्णले उद्गमस्थलमा नगरपालिकाले बहाव रोकेर पोखरी बनाई माछापालन गरिहेको जानकारी दिनुभयो । 

वरिष्ठ पत्रकार राजेश्वर नेपालीले क्षीरेश्वरनाथ नगरपालिकामा सो नदी केही व्यक्तिले निजी सम्पत्ति बनाई नदीको अस्तित्व नै समाप्त पार्ने कार्य गरेको आरोप लगाउनुभयो । 

सो नदीलाई प्राचीन धर्मग्रन्थहरूमा सरस्वती भनी ज्ञान, विद्या र बुद्धिदात्री उल्लेख गरिएको छ । 

जानकीको प्रादुर्भावपछि सम्पूर्ण देवीदेवता जनकपुर आएका बेला कामधेनु गाई पनि आएकी थिइन्, कामधेनुले बालिका जानकीलाई दूध खुवाउँदा दूधको धारा धरतीमा झर्दा नदीको स्वरूप लिएकाले यहाँ स्नान गर्दा कल्याण हुने धार्मिक विश्वास छ । रासस